Dolende zielen bij Cape Wrath

Zaterdag 31 mei, dag 17; rustdag in Durness (Scottish Youth Hostel). Cape Wrath bezocht.

'De wc is buiten gebruik wegens gebrek aan water.' Vol ongeloof staart de keurig geklede toeriste naar het briefje en vraagt dan met wanhoop in haar stem aan de kroegbaas: 'Kunt u mij zeggen waar ik dan naar het toilet kan?' Hij wijst naar buiten: 'Gaat u toch gewoon achter een muurtje zitten, er staan er genoeg.'

Cape Wrath is het uiterste puntje van Schotland. Letterlijk. Tussen dit punt en Canada zit niets dan het water van de Atlantische Oceaan. Maar al dat water betekent nog niet dat er een wc kan worden doorgetrokken.

John, de kroegbaas, is de enige vaste bewoner van het schiereiland. En dan woont hij ook nog op de uiterst noordwestelijke punt van het eiland, naast de vuurtoren. Zo ver mogelijk van andere mensen vandaan.

In het seizoen krijgt hij aanloop genoeg. Vanaf een strandje bij de Kyle of Durness zet veerman John Carbreck een paar keer per dag wat toeristen over in een klein rubberen bootje. Ook hij heeft soms last van te weinig water: als het tij af is, dan heeft hij zelfs met zijn kleine bootje moeite om aan te meren.

Aan de overkant worden de toeristen opgewacht door Steward en zijn maat, die met twee oude, wrakke busjes iedereen van het  pontje naar de 18 km verder gelegen vuurtoren-met-kroeg brengen.

Er ligt slechts een weg op het schiereiland. Deze is aangelegd in 1832 om het onderhoud aan de vuurtoren mogelijk maken. Sindsdien is de weg die oorspronkelijk bedoeld was voor paard en wagen ooit geasfalteerd, maar hij bestaat nu vooral uit de herinnering aan asfalt en dat merk je in de stug geveerde busjes.

De vuurtoren en de enige stenen brug op het schiereiland zijn in 1827 aangelegd door Robert Stevenson. Het licht van de vuurtoren is 24 mijl zichtbaar. Op een heldere dag kun je van hier zowel het Hebriden-eiland Lewis als de Orkney's zien liggen.

Aanleiding om een vuurtoren te bouwen was een serie schipbreuken bij deze afgelegen, ruige kust waarbij veel mensenlevens verloren gingen. Sandwood Bay, een van de mooiste stranden van Europa - en zo goed als onbereikbaar - ligt iets ten zuiden van de vuurtoren. Het verhaal gaat dat hier 's nachts regelmatig dolende zeelieden gezien worden die echter geen voetsporen nalaten op het natte zand. Het zijn de dolende zielen van  schipbreukelingen op zoek naar rust.

Die rust wordt minimaal twee keer per jaar wreed verstoord. In het voorjaar en in het najaar houdt het Britse leger hier in deze laatste grote wildernis van Schotland samen met NAVO-partners grootscheepse legeroefeningen.

Het ruim 200 km2 grote schiereiland bleek een ideaal trainingsgebied toen Maggie Thatcher ten strijde trok vanwege de Falklands. Het landschap hier en de condities waaronder gevochten moest worden, lijken sterk op deze Zuidamerikaanse eilanden. De oefeningen bleven niet zonder resultaat voor de Iron Lady en de schapen op de Falklands: daar wappert nu nog steeds fier de Britse vlag!

Al dat oefenen levert ook de nodige souvenirs op. Chauffeur Steward vertelt dat laatst een toerist na een wandeling over het eiland weer in de bus wilde stappen terwijl hij iets in z'n hand hield. Bij nadere beschouwing bleek het ding een granaat te zijn. Een onontplofte wel te verstaan! Altijd leuk voor thuis op de schoorsteenmantel...